از نظر برخی از افراد اهل فن، استفاده از مصالح غیراستاندارد جهت تولید بتن کاری اشتباه است. چرا که این عمل بر کیفیت بتن اثر گذاشته و آن را کاهش میدهد. در این مقاله از سیوان لند با دکتر محسن تدین، رئیس هیئت مدیره انجمن بتن ایران مصاحبه شده ونظر ایشان در این مورد پرسیده شده است.
انجمن بتن ایران از سال ۱۳۷۹ به منظور گسترش، پیشبرد و ارتقاء علمی صنعت بتن و همچنین توسعه کیفی نیروهای متخصص و بهبود امور آموزش و پژوهش در زمینه صنعت بتن، رسماً فعالیت خود را آغاز نمود. روز بتن فرصتی را فراهم کرد تا با دکتر محسن تدین، رئیس هیأت مدیره انجمن بتن ایران، به گفتگو بنشینیم: بتن، یکی از مصالح پرکاربرد در دنیای ساخت و ساز است که نقش آن در تأمین دوام و استحکام سازه انکارناپذیر میباشد.
تاثیر کیفیت مصالح غیراستاندارد در ساخت بتن
«قطعاً جهت تولید یک بتن مطلوب و با کیفیت میبایست از مصالح مناسب و استاندارد، با دارا بودن مشخصات مندرج در استاندارد مربوطه، استفاده کرد.» این مطلب را دکتر تدین عنوان نمود و افزود: «با این حال بنده برای اهالی بتن میگویم که امکان استفاده از مصالح غیراستاندارد جهت تولید بتن مطلوب نیز وجود دارد و امیدوارم که اهل فن، ایرادی به این جمله نگیرند!»
وی افزود: «تصور کنید در آمریکا جهت ساخت بتن از شن و یا ماسهای خارج از رده استاندارد به ویژه از لحاظ دانهبندی استفاده شود، در این صورت این سؤال مطرح میگردد که آیا نمیتوان بتن مطلوبی را با این مصالح غیراستاندارد ســــاخت؟»
بدیهی است که امکان ساخت بتن مطلوب با مصالح غیراستاندارد وجود دارد زیرا احتمال دارد ماسه یا شن خارج از محدوده استانداردی با سایر استانداردها (نظیر اروپا) قابل پذیرش باشد، یا فرض کنید از سیمانی خارج از استاندارد سی ۱۵۰ یا سی ۵۹۵ استفاده شود، آیا بتن تولیدشده بتن مطلوبی نیست؟
بدیهــــی است که چنین سیمانی ممکن است سیمان مطلوبی جهت بتن باشد. بنابراین مثالهای مختلفی میتوان در این رابطه اظهار داشت اما به هر حال در یک کشور با تهیه چهارچوبهای استاندارد، لازم است که این موارد را رعایت کرد.»
نقش آزمایشگاههای مصالح ساختمانی در کیفیت بتن
دکتر محسن تدین در رابطه با نقش آزمایشگاههای مصالح ساختمانی در جهت بهبود کیفیت صنعت ساختمان، خصوصاً بتن و همچنین نظارت بر عملکرد آنها گفت: «همانگونه که امروزه در علم پزشکی، ملاک اصلی یک پزشک پس از انجام معاینات بالینی، توجه به نتایج آزمایشهای متعدد و … میباشد، در رشتهی عمران نیز نتایج آزمایشهای مصالح مصرفی، از جمله بتن، برای دست اندرکاران ساخت به ویژه دستگاه نظارتی حائز اهمیت میباشد. بنابراین زمانی در امر کنترل مصالح موفق خواهیم بود که به آزمایشگاههای حاذقتری مراجـــــــعه کنیم.»
وی افــــزود: «آزمایشگاهها نیز بایستی، علاوه بر استفاده از وسایل مناسب، از افراد دقیق و متعهد به انجام دستورهای استاندارد بهره گیرند. متأسفانه برخی از آزمایشگاهها اقدام به درج نتایج غیرواقعی و مطابق با سلیقه سازندگان ســـاختمان یا ابنیه مختلف مینمایند که میبایست با آنها برخورد شود و گرنه اساس نظارت برهم میریزد و آثار مخرب این بیاخلاقی در صنعت ساختمان اثرات جبرانناپذیری را بههمراه خواهد داشت.»
رئیس انجمن بتن ایران در خصوص بهبود مصالح ساختمان به ویژه بتن اظهار داشت: «در طی سال های اخیر، پیشرفتهای چشمگیری در زمینه بهبود کیفی مصالح ساختمان به ویژه بتن صورتپذیرفته، اما هنوز به نقطه مطلوب نرسیدهایم. بنابراین جهت تحقق این امر بایستی اداره استاندارد پیشگام باشد و پس از آن تولیدکنندگان بتن از مصالح مناسب استفاده نمایند که کنترل این امر مستلزم انجام آزمایش میباشد.»
وی افزود: «تا زمانی که مصرفکننده بتن به آزمایشگاه توصیه میکند در نتایج آزمایشگاههای بتن دستکاری و اصلاح نماید، چگونه میتوان امید به بهبود داشت. بنابراین تا زمانی که مصرفکننده بتن، علاقهای به مصرف بتن مطلوب نداشته باشد، تولیدکننده نیز به کیفیت بتن تولیدی توجه اساسی نخواهد داشت و در نتیجه پیشرفتی حاصل نخواهد شد.»
راهحل بهبود وپیشرفت صنعت ساخت و ساز
دکتر محسن تدین در پایان، جهت بهبود و پیشرفت صنعت ساخت و ساز به موارد ذیل اشاره نمود: «اولین مشکل بزرگ در تمامی زمینهها خصوصاً در صنعت بتن، تعهد اخلاقی و وجدان کاری میباشد و تا زمانی که این مشکل حــــل نشود، پیشرفتی حاصل نمیگردد. دوم، تمامی دستاندرکاران تولید بتن و سازندگان قطعات بتنی و سازههای مختلف بایستی بر دانش خود بیفزانید و از منابع و مراجع معتبر استفاده کنند و به انتقال دانش سینه به سینه اکتفا ننمایند. چرا که برخی اطلاعات موجود میان مهندسین در زمینه بتن، کاملاً نادرست است و منبع معتبری ندارد و همگی آن را به دیگری نسبت میدهند که پایه و اساس ندارد.
سوم، مراجعه به استانداردها، آئیننامههای معتبر و مقررات ملی میتواند کمک بزرگی به پیشرفت صنعت بتن باشد. همچنین امیدواریم که این منابع و مراجع نیز به روز شوند و از درج مطالب نادرست در آن ها خودداری گردد. چهارم، ایجاد سازمان مناسب جهت مدیریت تولید یا ساخت از نیازهای مهم است تا بتوان به کیفیت تولید کمک نمود. در این راستا بایستی به مدیریت کیفیت بها داد و آن را قربانی منافع موقت نکرد.»
